Plac Zamkowy

powrót

Opis miejsca

Historia placu zaczyna się wraz z powstaniem zamku. Początkowo był to teren książęcy jednak otoczony wraz z zamkiem murami miejskimi. Rozbudowa zamku za czasów Zygmunta III Wazy mocno ograniczyła obszar placu, którego część przed nową częscią zamku nazywana była dziedzińcem przednim. Koło Bramy Krakowskiej w latach 1643-44 wzniesiono Kolumnę Zygmunta. Z czasem cały teren placu został zabudowany. W latach 1808-21 według projektu Jakuba Kubickiego uporządkowano plac. Rozebrano też niestety Bramę Krakowską. W 1844 roku rozebrano kościół i klasztor Klarysek. W latach 1844-48 powstał w tym miejscu Wiadukt Pancera prowadzący początkowo do mostu łyżwowego a potem łaczący się z Mostem Kierbedzia. Kolejna duża przebudowa placu nastąpiła po II wojnie światowej w latach 1947-49, gdy zbudowano Trasę W-Z i tunel w sąsiedztwie kościoła św. Anny zapewniający bezpośredni przejazd od Mostu Śląsko-Dąbrowskiego do placu Bankowego. Wraz z tunelem powstał zespół schodów ruchomych zapewniajacych połącznie z poziomu Trasy W-Z z przyziemiem kamienicy Johna. W tym samym czasie odbudowano zniszczoną kolumnę Zygmunta. Zrezygnowano natomiast z odbudowy kamienic zbudowanych w miejscu murów obronnych przy wylocie ulicy Podwale. W 1977 roku po ukończeniu odbudowy Zamku Królewskiego rozpoczęto przebudowę placu Zamkowego. Odkryto wówczas most gotycki, który czekał na konserwacje i udostępnienie do lat 1982-83.

Plac Zamkowy z Kolumną Zygmunta, przed 1977. Fot. Aldona Szpejn

pocztówka, Plac Zamkowy z Kolumną Zygmunta, zbiory Ewy Tryuk-Blanc

Plac Zamkowy, widok na Kolumnę Zygmunta. 1949 rok. Fot. ze zbiorów Sławomira Szklarka.

Kolumna Zygmunta i północna pierzeja placu Zamkowego od ulicy Świętojańskiej do murów obronnych widziana od strony Krakowskiego Przedmieścia. Lipiec 1952 roku. Fot. Franciszek Myszkowski

Kolumna Zygmunta i plac Zamkowy, widok od strony Krakowskiego Przedmieścia. Połowa lat 50. Fot. Franciszek Myszkowski

Plac Zamkowy, Kolumna Zygmunta, lata 70. fot. Maksymilian Stebel/zbiory rodziny Sternickich

Kolumna Zygmunta, Plac Zamkowy, 1979, fot.Stebel Maksymilian/zbiory rodziny Sternickich

Kolumna Zygmunta, Plac Zamkowy, 1967, fot. Stebel Maksymilian/zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Widok na Kolumnę Zygmunta od strony wylotu tunelu Trasy W-Z. W tle po lewej widać fragmenty murów obronnych. Lata 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy z Kolumną Zygmunta, ok.1982, fot. Przetakiewicz Grzegorz

Plac Zamkowy. Widok od strony wylotu ulic Świętojańskiej w kierunku Kolumny Zygmunta. Po prawej widać Pałac Biskupów Krakowskich przy ulicy Miodowej 5. Po jego lewej stronie za Kolumną Zygmunta widać kamienicę Johna przy Senatorskiej 1. Początek lat 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy, 17.05.1995, fot. Kukowska Małgorzata

Kolumna Zygmunta, Plac Zamkowy, 1977-83, fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Kolumna Zygmunta i północna pierzeja placu Zamkowego od ulicy Świętojańskiej do murów obronnych widziana od strony Krakowskiego Przedmieścia. Początek lat 60. Fot. Zbigniew Klawender

Plac Zamkowy, lata 70.-80., fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy, lata 70.-80., fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy, lata 70/80. fot. Maksymilian Stebel/zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy, widok od strony Krakowskiego Przedmieścia. Po lewej Kolumna Zygmunta, dalej w prawą stronę kamienice przy placu Zamkowym 1/13, 15/19, i Mansjonaria przy Świętojańskiej 2. Rok 1999. Fot. Paweł Arczewski

Plac Zamkowy. Widok na Kolumnę Zygmunta i Plac Zamkowy od strony Krakowskiego Przedmieścia. Lata 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy. Widok ze skrzyżowania Krakowskiego Przedmieścia z Miodową na Kolumnę i plac Zamkowy. Lata 90. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy, widoczna Kolumna Zygmunta lata 70. fot. Paweł Jesionowski

Plac Zamkowy. Widok od strony skrzyżowania Krakowskiego Przedmieścia z Miodową na plac Zamkowy. Lata 90. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy, lata 70.przed 1977, fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy, 1979 lub 1983, fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy, 1979 lub 1983, fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Widok w kierunku Krakowskiego Przedmieścia. Po prawej stronie obok Kolumny Zygmunta widoczny jest ogrodzony teren z wykopaliskami prowadzonymi w miejscu dawnej Bramy Krakowskiej i Mostu Gotyckiego. Lata 1979-1983. Fot. Maksymilian Stebel, zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Widok od strony kamienicy Johna w kierunku remontowanej Kolumny Zygmunta. W tle na prawo od kolumny widoczna Mansjonaria i cześć Zamku Królewskiego. Rok 1996. Fot. Jacek Łagowski

Plac Zamkowy. Między 1945 a 1950 rokiem. Fot. ze zbiorów Ewy Tryuk-Blanc.

Plac Zamkowy, 1949-50, zbiory Ewy Tryuk-Blanc

Plac Zamkowy, w tle odbudowywany zamek, 1973-74, zbiory rodziny Olszaków

Plac Zamkowy, lata 70. fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy, lata 70., fot.Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Po prawej stronie Zamek Królewski w trakcie odbudowy, 1975, zbiory rodziny Mirosława Szewczyka

Plac Zamkowy, lata 70.-80., fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Przełom lat 70. i 80. Fot. Maksymilian Stebel, zbiory rodziny Sternickich.

Plac Zamkowy. Widok ze skrzyżowania Krakowskiego Przedmieścia z Miodową na plac Zamkowy. Lata 90. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy. Widok w kierunku Zamku Królewskiego od strony ulicy Senatorskiej. Lata 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy. Widok od strony wylotu ulicy Senatorskiej na plac Zamkowy i Zamek Królewski. Lata 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy. Widok od strony Krakowskiego Przedmieścia na plac Zamkowy. Rok 1999. Fot. Paweł Arczewski

Plac Zamkowy. Widok ze skrzyżowania Krakowskiego Przedmieścia z Miodową na plac Zamkowy. Lata 90. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy, matka p. Dariusza, pl. Zamkowy, w tle Mariensztat, lata 50. Zbiory Dariusza Gubasa.

Plac Zamkowy. Widok ze schodów obok kościoła św. Anny w kierunku kolumny Zygmunta. Po prawej stronie widoczny jest kościół św. Marcina i budynek klasztoru. Październik 1951. Zbiory rodziny Violetty Augustyn

Plac Zamkowy z Kolmną Zygmunta, 17.05.1995, fot. Kukowska Małgorzata

Plac Zamkowy, Trasa W-Z, lata 70.-80., fot. Stebel Maksymilian/ zbiory rodziny Sternickich

Plac Zamkowy. Widok od strony ulicy Senatorskiej na kamienice przy placu Zamkowym 1/13, 15/19 i Mansjonarię przy Świętojańskiej 2. 01.01.1987. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy, przed 1977. Fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy, przed 1977. Fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy. Widok od strony Trasy W-Z na fragment murów obronnych oraz kamienice przy pl. Zamkowym 1/13, pomiędzy murami obronnymi i ulicą Piwną. Początek lat 90. Fot. Arkadiusz Astrachancew

Plac Zamkowy. Widok na kamienice przy placu Zamkowym 1/13, wylot ulicy Piwnej i dom przy placu Zamkowym 15/19. 01.01.1987. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy. Widok od strony ulicy Senatorskiej na kamienice przy placu Zamkowym 1/13, 15/19 i Mansjonarię przy Świętojańskiej 2. Lata 90. Fot. Marta Zielińska

Plac Zamkowy przy zbiegu z ulicą Świętojańską. Po lewej kamienica Pigułczyńska przy Świętojańskiej 1, po prawej Mansjonaria przy Świętojańskiej 2. Lata 90. Fot. Anna Latos

Plac Zamkowy, ul. Świętojańska 1, Kamienica Pigułczyńska, lata 70. fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy od strony ulicy Piwnej. Na zdjęciu widać prace przy moście gotyckim, skrzyżowanie ulicy Miodowej z Senatorską oraz pałac Biskupów Krakowskich. Lata 70. Fot. Paweł Jesionowski.

Plac Zamkowy, mury obronne i kościół św. Marcina, przed 1977, fot. Aldona Szpejn

Plac Zamkowy - dziedziniec Kuchenny Zamku Królewskiego. Widok w stronę Kanonii i przejścia do katedry, 1977, zbiory rodziny Mirosława Szewczyka

Plac Zamkowy. W głębi widoczne fragmenty murów obronnych, kościół św. Marcina przy ulicy Piwnej oraz kamienica przy placu Zamkowym 1/13. Lata 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony Podwala i Senatorskiej. Widok na kamienice zachodniej pierzei przy placu Zamkowym 1/13 i 15/91 za wylotem ulicy Piwnej. Lata 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Ogródek kawiarni nad tunelem Trasy W-Z. W tle za parasolami widoczny jest Zamek Królewski. Druga połowa lat 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Obchody Dni Śródmieścia. Widok od strony Kolumny Zygmunta w kierunku sceny obok Zamku Królewskiego i wylotu ulicy Świętojańskiej. 9-17 maja 1998. Fot. Paweł Arczewski

Plac Zamkowy. Obchody Dni Śródmieścia. Widok od strony Kolumny Zygmunta w kierunku sceny obok Zamku Królewskiego i wylotu ulicy Świętojańskiej. 9-17 maja 1998. Fot. Paweł Arczewski

Plac Zamkowy. Widok od strony Starego Miasta w kierunku Kolumny Zygmunta i Krakowskiego Przedmieścia. lata 1990-97. Zofia i Stanisław Giers, zbiory rodzinne.

Plac Zamkowy. Występ orkiestry przed remontowaną elewacją Zamku Królewskiego. Rok 2000. Fot. Małgorzata Kukowskaa-plac-zamkowy.jpg

Plac Zamkowy. Poczty sztandarowe i orkiestra na placu przed Zamkiem Królewskim. Widok od strony Starego Miasta. Rok 2000. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Międzynarodowy Rajd Pojazdów Zabytkowych Dookoła Polski. Widok z Krakowskiego Przedmieścia w kierunku Zamku Królewskiego. Rok 1995. Fot. Robert Przybysz

Plac Zamkowy. Stoisko reklamujące usługi turystyczne. Widok w kierunku ulicy Podwale. Ok. 2000 r. Fot. Małgorzata Kukowska

Szpaler policjantów z Odziałów Prewencji blokujących plac Zamkowy. W Głębi południowa elewacja Zamku Królewskiego i Wieża Grodzka. 4 czerwca 1993 roku. Fot. Paweł Roehrych

Policjanci z Odziałów Prewencji prowadzą zatrzymanego przez plac Zamkowy. W Głębi południowa elewacja Zamku Królewskiego i Wieża Grodzka. 4 czerwca 1993 roku. Fot. Paweł Roehrych

Szpaler policjantów z Odziałów Prewencji blokujących plac Zamkowy. W głębii po lewej fragment Wieży Grodzkiej. 4 czerwca 1993 roku. Fot. Paweł Roehrych

Szpaler policjantów z Odziałów Prewencji blokujących plac Zamkowy. W głębii po lewej fragment Wieży Grodzkiej. 4 czerwca 1993 roku. Fot. Paweł Roehrych

Plac Zamkowy. Widok z Mostu Gotyckiego w kierunku Zamku Królewskiego. Koniec lat 90. Fot. Jan Bartha

Plac Zamkowy. Widok z tarasu dzwonnicy kościoła św. Anny na Plac Zamkowy i Zamek Królewski. Lata 2001-2006. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok z tarasu dzwonnicy kościoła św. Anny na Plac Zamkowy i Kolumnę Zygmunta. W głębi za nią widoczny jest zarys mostu gotyckiego i mury obronne. Lata 2001-2006. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok Z Krakowskiego Przedmieścia na Plac Zamkowy i Zamek Królewski. Koniec lat 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok z tarasu dzwonnicy kościoła św. Anny na Plac Zamkowy i Kolumnę Zygmunta. W głębi za nią widoczny jest zarys mostu gotyckiego i mury obronne. Lata 2001-2006. Fot. Małgorzata Kukowska-plac-zamkowy.jpg

Plac Zamkowy. Widok z Krakowskiego Przedmieścia na Kolumnę Zygmunta i kamienice przy placu Zamkowym obok wylotu ulicy Piwnej. Koniec lat 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony Zamku Królewskiego na Kolumnę Zygmunta. W tle po lewej za Kolumną, kamienica Johna. Po lewej w głębi widać zabudowania pałacu Branickich. Rok 1969. Zbiory rodziny Violetty Augustyn

Plac Zamkowy. Widok od strony kościoła św. Anny na Kolumnę Zygmunta. W tle za pomnikiem widoczne są kamienice przy placu Zamkowym 1/13 pomiędzy murami obronnymi i wylotem ulicy Piwnej. 969. Zbiory rodziny Violetty Augustyn

Plac Zamkowy. Widok z Międzymurza Piotra Biegańskiego na plac Zamkowy i Zamek Królewski. Pierwsza połowa lat 90. Fot. Małgorzata Brendel

Plac Zamkowy. Cokół kolumny Zygmunta. Widok od strony Starego Miasta. Po lewej stronie widać fragment balustrady nad wylotem trasy W-Z. Początek lat 70. Zbiory rodziny Świętochowskich

Plac Zamkowy. Widok od strony Starego Miasta na trzon Kolumny Zygmunta i znajdujący się za nim blok zabudowy pomiędzy Senatorską i Krakowskim Przedmieściem. Początek XXI wieku. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony Starego Miasta na Kolumnę Zygmunta w trakcie prowadzonych prac konserwatorskich. Rok 1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony murów obronnych, w czasie prowadzenia prac konserwatorskich przy Kolumnie Zygmunta. 12.08.1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony Trasy W-Z, w czasie prowadzenia prac konserwatorskich przy Kolumnie Zygmunta. 12.08.1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony ulicy Podwale, w czasie prowadzenia prac konserwatorskich przy Kolumnie Zygmunta. 20.07.1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok od strony Trasy W-Z, w czasie prowadzenia prac konserwatorskich przy Kolumnie Zygmunta. 20.07.1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Generalny remont Kolumny Zygmunta. Przygotowania do montażu posągu króla na kolumnie. 23.09.1996. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Widok z ulicy Piwnej na plac Zamkowy, choinkę i Zamek Królewski. 07.01.1997. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Choinka na placu Zamkowym. Po lewej widoczny narożnik Zamku Królewskiego. Po prawej w oddali widać tylną część kościoła św. Anny. Rok 1999. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Zniszczona choinka na placu Zamkowym, przed Zamkiem Królewskim. Widok w kierunku kościoła św. Anny. Koniec lat 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Plac Zamkowy. Zniszczona choinka na placu Zamkowym, przed Zamkiem Królewskim. Widok od strony Kolumny Zygmunta. Koniec lat 90. Fot. Małgorzata Kukowska

Audio

Ewa Tryuk-Blanc/ Społeczne Archiwum Warszawy

Paweł Roehrych / Społeczne Archiwum Warszawy